โถสามชั้น

กลุ่มงานศิลปหัตถกรรม ประเภทงานหัตถศิลป์ไทย

“โถสามชั้น” เป็นภาชนะโถที่มีลักษณะคล้ายกับปิ่นโตสามเถา สามารถวางซ้อนกันได้ โถแต่ละชั้นประดับด้วย “ลายประจำยาม” สลับกับ “ลายเบญจมาศ” สีม่วง ซึ่งสีพื้นจะแตกต่างกันไป ได้แก่
    • ชั้นล่างสุดประดับลายบนพื้นสีดำ
    • ชั้นกลางประดับลายพื้นสีขาว
    • ชั้นบนสุดประดับลายพื้นสีม่วง
    • ส่วนฝาปิดด้านบนเขียนลายประจำยาม เบญจมาศบนพื้นเหลือง ขาว ดำ ตรงกลางเขียนลายดอกจันบนพื้นเขียว ลายลูกคั่น ตกแต่งด้วยลายประจำยามก้านขดสีแดงบนพื้นเขียว

ประเภทงานหัตถกรรม :
เครื่องดิน
ผู้สร้างสรรค์ :
ขนาด :
กว้าง 16 ซ.ม. สูง 20 ซ.ม.
วัสดุ :
ดินพอร์สเลน, สีฝุ่นสำหรับสีบนเคลือบ
อายุ/ปีที่ผลิต :
2562
รายละเอียดชิ้นงาน

เทคนิคที่ใช้: ใช้การเขียนสีบนเคลือบ

ขั้นตอนการสร้างสรรค์
    1. การขึ้นรูปทรง : นำดินพอร์สเลนมาชึ้นรูปเป็นทรงคล้ายปิ่นโตสามเถา ซึ่งเป็นเครื่องขาวประเภทเนื้อพอร์ซเลน คือภาชนะสีขาวที่เกิดจากการผสมของดินขาว ดินดำ หินฟันม้า และหินทรายแก้ว โดยเริ่มต้นการเผาดิบด้วยอุณหภูมิประมาณ 780 องศาเซลเซียส จากนั้นจึงชุบน้ำเคลือบและเผาด้วยอุณหภูมิประมาณ 1,250-1,285 องศาเซสเซียส จัดเป็นพอร์สเลนชนิดไฟต่ำ
    2. การเขียนลาย : หลังได้ที่ได้ภาชนะเครื่องขาวแล้ว นำมาเริ่มต้นการแบ่งสัดส่วนลายโดยใช้สีทองมาวนขอบภาชนะบนแป้นหมุน เรียกว่า “การวนทอง” แล้วร่างลวดลายด้วยปากกาลงเส้นบาง ๆ ขั้นแรก สำหรับผู้ที่ยังไม่ชำนาญในการเขียนลาย โดยเป็นการผูกลวดลายช่องกระจกกลีบบัวแบบจีน แล้วจึงลงลวดลายสีบนเคลือบด้วยพู่กันปลายแหลมทับลงไปบนช่องว่างตามลวดลายที่ร่างไว้
    3. การเผา : หลังจากลงสีและลวดลายเรียบร้อย ให้นำเข้าเตาเผาไฟฟ้าอีกครั้งหนึ่งด้วยอุณหภูมิ 800 องศาเซลเซียส เพื่อทำให้สีติดทนบนเครื่องเบญจรงค์ เมื่อเสร็จสิ้นการเผาแล้วให้ทิ้งไว้ในเตาเผาจนกว่าอุณหภูมิจะเย็นลง จึงสามารถนำเครื่องเบญจรงค์ออกมาจากเตาแล้วตั้งทิ้งไว้ภายนอกจนกว่าอุณหภูมิจะเป็นปกติ

ข้อมูลแหล่งที่มา